The Good, The Bad & The Ugly in Indonesia

Indonesië was een verzameling van vele ‘eerstes’. Een overzicht van de goede en minder goede momenten in Indonesië:
The good
 
Indonesië zal voor eeuwig het land blijven waar we hebben leren duiken. De dingen die ik onderwater zag zijn van een ongekende schoonheid die ik boven water nog nergens heb gespot. Het absoluut hoogtepunt hier Komodo National Park waar verschillende manta’s rond ons cirkelden.
IMG_20171210_103819_350

Wie is er gelukkiger? Wij of de vissen?

 Het rijke culturele verleden van Indonesië met prachtige dansvoorstellingen op Java en Bali. Indonesië was dan ook het eerste land waar ik oprecht geïnteresseerd was in de vele verschillende soorten dans.
IMG_20171215_193525_616

Traditionele dans in Java

 De harmonie waar verschillende godsdiensten hier naast elkaar leven. Oké, Indonesië was in het verleden het toneel van verschillende terroristische aanslagen, maar de doorsnee bevolking respecteert elkaars religieuze keuze. Het was dan ook het eerste land waar we met een katholieke gastheer richting de boeddhistische tempel Borobudur trokken om vervolgens met scholen moslima’s op de foto te gaan.
IMG_20171215_201023_005

Hoogtepunt

 
The bad
 
Indonesië is het eerste land waar ik ooit cultuurshock ervaarde. Toegegeven, ik geloofde niet echt in ‘cultuurshock’. Maar eerlijk: de eerste dagen dat ik in Indonesië was, wou ik er alleen maar weg. Terug naar Australië, waar je makkelijk gesprekken kan voeren. Terug naar huis, waar je je niet elke vijf minuten moet afvragen of je er opgelegd wordt. Ik vroeg me luidop af of we ons vliegtuigticket niet konden wisselen en onmiddellijk het land konden verlaten. Toegegeven, zodra ik Bali uitwuifde, wuifde ik ook de cultuurshock uit.
IMG_20171202_231807_726_1

Inwendig aan het sterven aan cultuurshock.

Tijdens het duiken bij de Gilis voelde ik ook voor het eerst in mijn leven een heel erg scherpe, stekende pijn in mijn knie. Instinctief greep ik onmiddellijk mijn knie vast en staarde er vol ongeloof naar. Niets te zien. De prikkende pijn bleef echter. Zo kwam het dat Jonas en ik een totaal andere tiende duik beleefden. Jonas zag een octopus. Ik zag een knie. Jonas zag een baby cuttlefish. Ik zag nog meer knie. Kortom: veel herinneringen aan mijn knie en bijzonder weinig aan de rest van de duik. De knie zag er alleszins uit zoals mijn knie eruit hoort te zien: spierwit. Eens aan het oppervlak bleek dat een optisch bedrog avant la lettre. Mijn knie was vuurrood met witte blaren in het knalrode oppervlak. Indonesië is dus de eerste – en hopelijk – laatste plaats waar ik ooit door een kwal gestoken ben. Indonesië is ook de eerste plaats waar ik ontdekte dat ik allergisch ben aan kwallen. Ook een grote shoutout aan de Nederlandse vrouw die Jonas serieus op z’n plek zette toen hij mij uitlachte met mijn pijn. You tell him, sister! 
IMG_20171208_145453_246

Een kwallenbeet na 48 uur. Knie = beet en arm = allergische reactie.

 En de very, very bad: In Indonesië was ik voor het eerst in mijn leven zo buiten raad dat ik geen andere oplossing zag dan te bidden tot de Vader, de Zoon en de Heilige Geest. Mijn hersencellen hadden gelukkig nogal snel door dat dit de situatie niet meteen zou verbeteren en begonnen dan maar met verschillende gradaties toe te kennen aan de ramp en per gradatie de genoodzaakte actie op te lijsten. Het is wonderbaarlijk hoe snel het eigen moederbord kan werken zodra het zich van een noodsituatie bewust is. Alleszins: in Indonesië zat ik voor het eerst op een slecht geladen en overladen boot in een ruwe zee en was ik zeker dat we zouden zinken. Dat de plaatselijke bevolking er exact hetzelfde over dacht en begon te krijsen en reddingsvesten begon te zoeken, hielp dit gevoel niet meteen vooruit. In the end kwamen we in één stuk aan en leerde ik een belangrijke levensles: als je je bij het instappen van een boot extreem onveilig voelt, dan moet je gewoon terug uitstappen.
20171209_115046

Helemaal rechts op de foto: Das Boot.

… And the ugly
 
Ondanks alle mooie herinneringen die ik heb aan Indonesië zal ik me er nooit kunnen over zetten hoe vuil het land is. Stranden vol sigarettenpeuken, straten vol plastic. Eindresultaat: oceanen vol afval. In Indonesië gingen mijn ogen voor het eerst open: afval is één van de grootste problemen in onze wereld. Het afval dat op het land wordt achtergelaten, komt via regenval in stromen terecht die uiteindelijk naar de zee/oceaan leiden. Laat je alleszins nooit wijsmaken dat het geen Europees probleem is. Wereldwijd komt al het niet-gerecycleerde afval terecht in vijf grote vuilnisbelten in de oceaan. Grootste boosdoeners: sigarettenpeuken, plastic en vissersnetten. Ik had een duikcursus nodig om mijn ogen te openen: afval is een wereldwijd probleem.
IMG_20171217_165427_517

Vissen in plastic soep.

Opdracht #19: Leer een lokaal gerecht klaarmaken

Toegegeven, toen ik deze opdracht voor het eerst las, kon ik alleen meer ‘uuurgh‘ denken. Als er één iets is dat ik nooit uit mezelf zou doen op vakantie dan is het wel koken. Oké, dat is een flagrante leugen: als er één iets is dat ik nooit uit mezelf zou doen op vakantie dan is het wel bungeejumpen, parachutespringen, bergbeklimmen of deelnemen aan een deathride. Maar alles met hoogtes buiten beschouwing gelaten: koken.

Daar zijn een aantal redenen voor:
  • Ik kook absoluut niet graag.
  • Ik ben een extreem moeilijke eter. Wortelen op een broodje? Oké. Wortelen in spaghettisaus? Niet oké. Tomaten op een broodje? Niet oké. Tomaten in een salade? Oké. Eten dat elkaar raakt op een bord? Niet oké. Fruitsap met pulp? Niet oké. Soep die niet volledig gemixt is? Niet oké, tenzij het vegetarische Tom Ka Kai soep is. Bon, u begrijpt het: moeilijk.
  • Ik ben extreem onhandig. Elke handeling met een mes is levensbedreigend voor mezelf en mijn omgeving. Daarom kan ik alleen ellendig traag snijden.
  • Ik eet bij voorkeur alleen vegetarisch of vis. Niet altijd even interessant voor vleeseters in de groep
Kortom: ik zag deze opdracht helemaal niet zitten. En al helemaal niet, omdat ik de Indonesische keuken maar zo-zo vond. Doodgeslagen met Mie Goreng (gefrituurde noedels) en Nasi Goreng (gefrituurde rijst). En dan de absurde hoeveelheid kipgerechten.
Bij deze opdracht had ik dan ook een groot ‘omdat het moet’ gevoel. ‘Omdat het moest’ schreven we ons bij ViaVia in voor een kookles. Omdat we de eersten waren, mochten wij de menu kiezen. Jonas – die al elf jaar mijn moeilijke eetgewoontes vanbuiten probeert te leren – duwde het kookboek onder mijn neus. De keuze viel op:
  • Terong Balado – iets dat onze kok later zou vertalen als een Indonesische variant op ratatouille.
  • Kare Udang – curry met garnalen
De kookles zelf begon met een ochtendlijk bezoek aan een zondagse markt. Intussen hadden we ook een extra leerling: een soloreiziger uit Duitsland die het bezoek aan de markt professioneel van commentaar voorzag. ‘Sometimes it is better that you don’t know‘, zei hij van de vele standjes waar het FAVV een hartaanval van zou krijgen. Dat we al een maand in Indonesië zaten en nog nooit problemen hebben gehad met het eten, zorgde voor de nodige geruststelling.
IMG_20171217_142359_651

Fruitstalletje net buiten de markt.

IMG_20171217_141129_191

Groentenstalletje in de markt.

IMG_20171217_141254_022

Visstalletje.

‘Why don’t they make it fresh‘, vroeg onze Duitse vriend bij het wafelkraam waar een Indonesiër aan sneltempo hopen wafels aan het bakken was – vooralsnog zonder klanten. Die vraag bleek zo buitenwerelds dat niemand een antwoord kon bieden. Ik stelde mij alleen vragen bij de vorm van zijn wafelijzer. Nevertheless, de wafels waren lekker.
IMG_20171217_141355_965

De Indonesische variant van wafels

IMG_20171217_141721_832

Visstalletje waar we onze garnalen gekocht hebben.

‘Why are the shallots so small, in Germany much larger‘. De Thaise sjalotten bleken groter, maar die moeten geïmporteerd worden. En waarom importeren als je ook twee kleinere sjalotten kan eten in plaats van één grote, vroeg de kok zich af. Ik vraag me af hoe zij zou denken over de afvalberg aan imperfecte groenten die in West-Europa weggegooid wordt.
IMG_20171217_141540_536

De kleine sjalotten die we en masse ingekocht hebben.

IMG_20171217_141218_079

En ook tempe (vegi)  wordt ingekocht.

Na het shoppen, was het tijd voor het koken. Ik bleek als enige fan van pikant eten. De twee heren wouden er niet van weten. Dus werd het een niet pikante lunch, met een apart potje zelfgemaakte sambal voor mezelf.
IMG_20171217_141039_597

Master Chef cooking

IMG_20171217_141005_931

Currypasta maken met verse kruiden

IMG_20171217_140911_436

Niet-pikante tomatensaus voor de mannen.

IMG_20171217_140826_898

Gefrituurde tempe in twee vormen: plain en gekarameliseerd

Tot mijn eigen grote verbazing:

  • Vond ik het best leuk om te koken. Al moet ik eerlijk toegeven dat onze kok het meeste gedaan heeft. Zij heeft bijvoorbeeld alle garnalen schoongemaakt. Thank God, want anders zouden we er uren over gedaan hebben.
  • Ging alles best vlot. Oké, drie Europeanen hebben er 15 minuten over gedaan om currypasta te maken terwijl zij later al giechelend toegaf daar ongeveer twee minuten mee bezig te zijn.
  • Heb ik niemand verwond – ook mezelf niet.
  • Heb ik maar één keer na het snijden van de chilipeper mijn oog aangeraakt. Doorsnee gebeurt dit minstens drie keer alvorens ik van mijn fouten leer.
  En het allerbeste: ik lustte het eten. Graag, zelfs. It’s a Christmas miracle.
IMG_20171217_140724_734

Een feestmaal: kroepoek, tempe, paarse rijst, terong balado, kare udang, sambal en fruitdessert

7 Dagen in Yogja

Een hele week in Yogyakarta. Zo stond het alleszins niet gepland. Nee, we zouden Yogya doen, naar Borobudur trekken en dan Java wat verder verkennen alvorens richting Jakarta te trekken voor onze vlucht.

Helaas dacht mijn lichaam daar anders over. Na een kleine week chillen op Gili Meno zag mijn lichaam het niet meer zo heel erg goed zitten. Vijf dagen niets doen is dan ook heel erg belastend voor uw gezondheid. Na urenlang sites opzoeken over malaria kon ik alleen maar tot de conclusie komen dat dàt alleszins niet was wat ik had. Wat ik dan wel had leek eerder op een heel erg zware verkoudheid of sinusitis. Alleen mijn lichaam zal het zeker weten.

Dus zo kwam het dat we na vier dagen Yogya en twee dagen Borobudur opnieuw in Yogyakarta belanden. Zowel in Yogya als Borobudur zagen de dagen er ongeveer hetzelfde uit:

  • Veel te lang slapen
  • Ontbijten, zonder iets te proeven
  • Alle levenslust verliezen, want eten is écht wel supercruciaal in mijn leven
  • Nog meer rusten
  • Uitstapje doen
  • Dramalama uithangen na het uitstapje
  • Meer rusten
  • Hoop doen opleven en opnieuw eten: helaas steeds zonder te kunnen proeven
  • Nog meer dramalama uithangen

Jonas had dus zijn handen meer dan vol. Hij moest voortdurend naar cafés en restaurants waar hij wél heel de tijd superlekker at en dronk, terwijl ik vol ongeloof naar mijn smakeloos bord zat te staren. Eén keer per dag raapte ik al mijn moed bij elkaar en gingen we op daguitstap. Excuseer, ik bedoel natuurlijk: één keer per dag nam ik een pijnstiller en zodra die ingewerkt was, gingen we op daguitstap. En zo slaagden we er in zeven dagen Yogya toch in om enkele highlights te verzilveren.

1 Odong-odong

IMG_20171215_194933_326

Odong-odong, go-karts voor gevorderden.

Mijn persoonlijke favoriet. Omdat de fut om zelf dingen op te zoeken en organiseren volledig verdwenen was, tekenden we in Yogya voor een hoop activiteiten met ViaVia. Eén van deze activiteiten was een avondwandeling: Alun-Alun Walk. Een lokale gids nam ons door de straten van de culturele stad, richting stadscentrum. We liepen voorbij kleine eetkraampjes, leerden over bewakingsposten en kleine marktjes.

IMG_20171215_194646_836

Lokale snack: kokosnoot en bruine suiker gestoomd.

IMG_20171215_194719_959

Eindresultaat.

Nadat de zon verdwenen was, kwamen we op een rondpunt waar we overdag al enkele keren gepasseerd waren. Plots stond het er vol go-karts met felle lichten, populaire tekenfilmfiguurtjes en oorverdovende muziek. Onze gids lachtte zoals alleen Indonesiërs dat kunnen: of we dat ook niet wilden doen.

IMG_20171215_194821_238

Enkele brommertjes rijden voorbije de geparkeerde odong-odongs.

IMG_20171215_194857_297

Our subject of choice.

IMG_20171211_190805_416

Jonas is er al helemaal klaar voor.

We kozen ons de allergrootste go-kart uit: eentje die ze getransformeerd hadden tot Volkswagen-busje. Met Ed Sheeran op de achtergrond waagden we ons op het rondpunt. Dat je geen meter voor ogen kon zien en het rondpunt ook door échte weggebruikers werd gebruikt, kon de pret duidelijk niet bederven. Als enige westerlingen zaten we in de odong-odong en konden we niet stoppen met onszelf uitlachen: die go-karts gingen geen meter vooruit. En dan deden de passerende Indonesiërs hetgeen dat ze het best kunnen: met je meelachen.

2 Prambanan en geheime tempels

IMG_20171215_182243_413

Een daguitstap vanuit Yogya: met gids trokken we eerst naar drie geheime tempels alvorens de hoofdvogel af te schieten in Prambanan.

Ondanks de razend interessante verhalen van onze gids werd de aandacht voortdurend afgeleid. Met het nieuwe jaar in zicht hebben heel wat scholieren nu schoolreizen gepland. In grote groepen strijken de tieners neer op de religieuze sites waar ze meer aandacht hebben voor westerlingen dan de eigenlijke tempels.

IMG_20171215_195007_388

Selfies, heel erg populair.

Hier kregen we dus onze eerste kennismaking met giechelende meisjes, wijzende jongens, openvallende monden en ingestudeerde zinnetjes. ‘Misterrrrrr, can we take selfie?‘. Na een bevestigend antwoord werden we onthaald met nog meer gegiechel en ook de Oh My Gods vlogen in het rond.

IMG_20171215_193424_383

Jonas probeert mij uit de foto te blokkeren zodat hij alleen met een bende vrouwen op de foto kan.

De jongens pakten het allemaal wat anders aan. Deze voelden zich vaak wat té coolio om onmiddellijk een foto te vragen. Nee, dan was daar bijvoorbeeld ineens de leerkracht die ons een foto kwam vragen. Hoogtepunt bij de verborgen tempels: een mannelijke scholier die in zijn luidspreker de hele school optrommelde om met ons op de foto te gaan.

IMG_20171215_193342_690

Deze jongens hadden toch wat hulp nodig van hun leerkracht om hun moed bij elkaar te rapen.

Je zou bijna vergeten dat de tempels de eigenlijke attractie zijn.

IMG_20171215_182103_223

Prambanan tempelcomplex.

IMG_20171215_182720_405

Verborgen tempel.

IMG_20171215_182916_209

Ambush.

IMG_20171215_193300_074

Verborgen tempel.

IMG_20171215_193203_933

Selfie @ Prambanan. 

IMG_20171215_195046_694

Nog veel restauratiewerk aan de winkel.

IMG_20171215_195326_054

Prambanan.

IMG_20171215_195525_939

Detail Prambanan.

IMG_20171215_195633_105

Hard aan het proberen om niet ziek te lijken.

3 Het Waterkasteel

IMG_20171215_194517_992

Stilleven met duif en waterkasteel.

Twee dagen hebben we gezocht om de ingang van deze ruïnes te vinden. Het is te zeggen: twee dagen hebben we gezocht om de ticket booth te vinden. Zodra we hem gevonden hadden, hadden we het hele waterkasteel al zowat bezichtigd. Tip: ‘Exit’ betekent blijkbaar niet altijd ‘uitgang’, maar wel ‘richting tickets’.

Het Water Castle werd voor een groot deel vernietigd door aardbevingen en plunderingen. Voor de vernieling was het een royaal badcomplex waar de Sultan – Yogya heeft een aparte status in Java en wordt geleid door een Sultan – het nogal bond maakte met zijn minnaressen.

IMG_20171215_194125_589

Detail bij één van de overgebleven zwembaden.

IMG_20171215_194151_743

Het grootste deel van het bouwcomplex is verdwenen, enkel deze baden bleven overeind.

IMG_20171215_194220_972

Stairway to untreated water.

Hoogtepunt: bij het Waterkasteel was ik mijn opperste best aan het doen om artistieke weerspiegelingfoto’s te maken. Dat lukte bijster slecht: het was er zodanig warm dat mijn wenkbrauwen geen partij waren voor de stromen zweet die in mijn ogen liepen.

IMG_20171215_194349_511

Poging 345 tot artistieke foto.

Bovendien waren er voortdurend lokale toeristen die voor het beeld liepen. Zoals die ene man die nu al heel de tijd met een gigantische, lege doos rondliep in het complex. De man ging voor de ingang staan, met de lege doos in zijn handen en glimlachte richting camera. Waarom zou je in godsnaam met een doos gefotografeerd willen worden? Wel hierom:

IMG_20171215_194419_752

Who wore it better?

4 Kraton & traditionele dans uit Java

IMG_20171215_193608_472

Traditionele dans bij het Kraton

Anderhalf uur geven verschillende dansers het beste van zichzelf. We zagen vier types dans, begeleid door een gamelan orkest.

IMG_20171215_193525_616

Elfje.

IMG_20171215_193652_535

Filmpje maken.

IMG_20171215_193731_245

Ik was al lang omver gevallen.

IMG_20171215_193811_182

Subtiele voetbewegingen.

IMG_20171215_193933_286

Gamelan orkest.

Hoogtepunt: de Mexican, euh Indonesian, stand-off tussen de twee mannelijke dansers.

IMG_20171215_193852_392

De uiteindelijke winnaar.

IMG_20171215_194009_314

Indonesian stand-off met gamelan orkest

IMG_20171215_194054_762

Afscheid.

5 River Walk

IMG_20171217_165457_219

Vervuiling, iemand?

Omdat we zo tevreden waren van onze eerste avondwandeling met ViaVia boekten we uiteindelijk ook een tweede wandeling. Deze keer: een wandeling langs één van de meest bevolkte wijken van Yogya, ver weg van de toeristen. En wat een beleving! Op amper 3 uur tijd:

  • Namen we deel aan een verjaardagsfeest van een nietsvermoedend jongetje en werden er overladen met cadeaus (in de vorm van eten)
  • Speelde Jonas een partijtje badminton tegen de lokale sportleerkracht
  • Zagen we hoe lokale mensen hun wijk proberen te verbeteren door muurtekeningen aan te brengen (duurtijd: minstens 5 dagen, een huzarenstukje met echte verf, geen graffiti).
  • Leerden we dat veel plaatselijke inwoners geen toilet/douche in huis hebben. De overheid heeft dus veel geld geïnvesteerd in openbare toiletten om zo de mensen weg te houden van de rivier.
  • Zagen we vooral mensen die het minst hebben het meest geven.
IMG_20171217_165354_727

Al vijf dagen was deze jongen bezig met het beschilderen van deze muur. Thema: aanklacht tegen de vervuilde rivier.

IMG_20171217_165524_011

Avondmaal: streetfood.

IMG_20171217_165624_381

Zonsondergang in één van de dichtst bevolkte wijken in Yogya.

IMG_20171217_165656_624

Chinese tempel. Chinezen mogen geen land bezitten in Yogya en mochten ook lang niet hun eigen godsdienst uitoefenen. Dit laatste mag nu wel. 

IMG_20171217_165250_993

Klein jongetje, grote mond.

IMG_20171217_165323_678

Spoiler alert: Jonas ging zwaar af. 

 

 

Borobudur, 2 keer dolle pret.

Borobudur is als ik me niet vergis één van de grootste Boeddhistische tempels ter wereld. Unesco Werelderfgoed en een gigantische toeristische trekpleister. Deze mocht dus zeker niet op ons lijstje ontbreken. Ikzelf had nog wat vage ideeën over mijn bezoekje 21 jaar geleden, maar deze kenmerkten zich vooral door het feit dat ze nogal vaag waren.

De eigenaar van onze homestay – een 39-jarige man met de looks van een 25-jarige, niet normaal – gaf ons alvast wat informatie mee en kon voor ons een ‘Borobudur Sunrise’ bezoek regelen. Dit wil zeggen dat je via het enige officiële hotel dat IN het park gelegen is (en uitgebaat wordt door de overheid) voor zonsopgang de tempel op mag. Dit wil zeggen, voor de massa. Helaas wil dit ook zeggen tegen een significante meerpijs.

Helaas konden we niet wachten en besloten we eens gek te doen. We zaten immers met een jarige onder ons.

Borobudur Sunset: ja, u leest het goed. Naast een Sunrise is er ook nog een Sunset natuurlijk. We kieperen onze portefeuille ondersteboven en volgen de massa naar de beroemde tempel. Het dient gezegd te worden, we waren niet alleen. Toeristen waren er met hopen, maar dit vooral in de vorm van grote schoolgroepen, allemaal mooi in uniform met bijhorende slogens/taglines (als in: Transformers, Loading en The Naughty Group – serieus, wie verzint deze dingen?).

IMG_20171215_181611_115

De jarige onder ons.

We besluiten de tempel van beneden naar boven af te werken. Dat vergt wel even tijd, aangezien we het hier over tien verdiepingen hebben. Gelukkig wordt elke verdieping weer een beetje kleiner. Het regent, de lucht is grijs. Het is moeilijk om de perfecte foto te maken. En daar lopen we dan. Ik loop in mijn knalgele jas (die van Anneke is blauw en minder opvallend) en val nogal op.

En dan komt nummer één aangeschuifeld: “Sir, can we take photo”? We werden er voor gewaarschuwd en merkten het ook al eerder in Prambanan. Kinderen gaan dolgraag op de foto met buitenlanders (op die paar duizenden mensen die er op dat moment rondliepen, telden we maximaal een vijftiental ‘targets’). Na nummer één komt er een oudere man op ons af. Hij begint een uitleg in het Indonesisch, maar de bedoeling is duidelijk: een foto! De dochter komt het uiteindelijk vertalen. Zo fier als een gieter, want de familie mag op de foto met een Belgische reus en zijn vriendin.

We klimmen naar boven. Het is wat rustiger op de tussenverdiepingen. Veel mensen lopen meteen naar boven. Ook hier gaan we nog een aantal keer op de foto.

IMG_20171215_200049_299

Wijzen naar de peperdure camera.

IMG_20171215_200208_295

Groepsidentiteit verstevigen.

Eenmaal boven zijn we blij dat we de volgende dag ‘s ochtends nog eens mogen langkomen. We kunnen ons nu inbeelden hoe Dimitri Vegas en Like Mike zich voelen als ze zich temidden van hun madness begeven. De bovenste drie verdiepingen staan overvol. Bewegen wordt letterlijk quasi onmogelijk. Er wordt gefluisterd, er wordt gelachen, geroepen en af en toe gegild. Iedereen komt het vriendelijk vragen. In het Engels, met wat handbewegingen, de ene al wat duidelijker dan de andere. Het schattigste jongetje kwam naar ons toe vol goede moed om een foto vragen: “Mister, … No Smoking?”, gevolgd door een blik van “ik wil een foto, maar ik heb geen flauw benul hoe ik dat moet vragen. Ik weet wel nog wat er daarnet op dat bordje stond”. Iedereen kreeg zijn zin. Uiteindelijk belanden we op minstens honderd foto’s. Ondertussen overal te vinden op Facebook. Famous in Indonesia.

Borobodudur zelf ging misschien wel een beetje aan ons voorbij, wetende dat we nog zouden terugkeren.

Om kwart over vijf stipt worden we quasi weggejaard. De Sunset ervaring is enkel van toepassing voor mensen die ook via het Manohara Hotel een duurder ticket kochten. Wij niet dus. Er blijven een viertal mensen achter, die nog een uurtje langer mogen blijven. De commerce moet blijven draaien.

Ook hier geldt het principe Exit through the gift shop. En wat voor één. Je denkt dan bij jezelf “volg de locals”, maar de locals blijken dan de grootste afzetmarkt te zijn. Ik weet niet hoe lang we tussen de kraampjes gelopen hebben, maar het moet toch minstens 10 à 15 minuten geweest zijn. Een weg rechtdoor leggen was te gemakkelijk.

Borobudur Sunrise: De wekker gaat zeer vroeg. 3u45 om precies te zijn. Borobudur bezoeken kan pijn doen. Om iets na 4 staan we klaar, Ika – homestayeigenaar – staat ook al klaar, met zijn grote glimlach. Het is nog pikdonker en we zijn nog helemaal alleen op straat (al staan er wel nog een aantal mensen te biljarten bij de plaatselijke minimart). Ook bij het hotel is de bedrijvigheid nog miniem. Op drukke dagen in de zomer trekt de Sunrise zowat 300-400 bezoekers. Momenteel tellen we er een vijftal.

We krijgen een flashlight en passeren 3 keer voorbij de controle. Neen, weer geen drones bij. Ika gidst ons tot helemaal bovenaan de tempel. We zijn de eerste toeristen die die dag tot boven geraken.

Het is vervolgens even wachten op de zon. We positioneren ons op een mooi plaatsje en geven de zon de tijd om op te komen. Helaas waren er ook wat wolken van de partij en zagen we de zon pas als ze al vrij hoog stond. Gelukkig was het zonlicht wel mooi en werd de hele tempel traag maar zeker voorzien van een mooie, betoverende gloed.

IMG_20171214_065320_160

Sereen moment: de zon zien opkomen en het landschap uit de mist/wolken tevoorschijn zien komen.

IMG_20171214_065219_044

Met sunrise is het plots geen probleem om foto’s te nemen zonder crowd.

IMG_20171214_065134_090

NO PEOPLE!!

In totaal liepen er misschien een dertigtal mensen op de tempel. Vergeleken met gisteren was het extreem rustig. Een foto nemen was supergemakkelijk en je moest al zwaar je best doen om een levend iets op de gevoelige plaat vast te leggen. De scholen waren nog niet gearriveerd en we moesten dus ook nog niet op de foto.

Om zes uur gaan traditiegetrouw de poorten open voor alle bezoekers en komen de schoolgroepen ook aan. We zagen ze al van ver komen en besloten te vertrekken. In het Manohara-hotel kregen we nog thee en een lichte snack en konden we zowaar ontsnappen aan de Gift Shop.

Moesten we de keuze hebben, dan kiezen we altijd opnieuw voor een Sunrise tour. We betalen wel 450.000 Rupiah per persoon (ongeveer 28 euro), maar de rust is de moeite wel waard. Langs de andere kant was elvendertig keer op de foto gaan ook wel een ervaring.

IMG_20171214_065441_212

Oké, in regenseizoen is er weinig zonsopkomst door wolken, maar de rust om ‘alleen’ te zijn is het waard.

IMG_20171214_065522_272

Looking over the fields.

IMG_20171215_200545_582

De dertig andere toeristen bleven graag op hetzelfde punt. 

IMG_20171215_200637_316

Beter dan dit wordt het niet in regenseizoen, maar ook niet slecht, toch?

IMG_20171215_201126_334

Boeddha overschouwt het terrein

IMG_20171215_201249_081

Twee stupa’s zijn opengelaten voor de toeristen: eentje aan de sunrise kant en eentje aan de sunset kant. How convenient.

IMG_20171215_200739_449

Mist.

IMG_20171215_200820_245

Sunrise.

IMG_20171215_200908_334

Mooi landschap.

IMG_20171215_201337_512

Stupa’s

My birthday abroad – Fairytale versus reality

Versie 1: De sprookjesversie

13 december 2017, lang had ik er naar uit gekeken. Mijn eerste – en mogelijks enige – exotische verjaardag. ‘s Ochtends startte de dag met een speciaal verjaardagsontbijt: macarons en een cake. Exact zoals een verjaardag hoort te starten: met desserts.

20171213_091146.jpg

Birthday breakfast!

De dag had één doel: Borobudur. We kozen voor de avontuurlijke route: het zéér lokale transport. Met een becak vertrokken we naar een busstation dat nauwelijks voor die naam door kon. Het enige Indonesisch dat we machtig zijn, hielp ons verder: Borobudur. Na een klein uur wachten was het dan zo ver. De oude man bij de bushalte werd bijna gek en duwde ons met zijn laatste krachten op de piepkleine bus.

Op de piepkleine bus waren we de enige toeristen. ‘Borobudur’, blijven we herhalen aan de ‘conducteur’. Die was weinig spraakzaam en bevestigde alleen maar. Bij aankomst in Jombor, een groot busstation in Yogyakarta, reden we niet in de laan met ‘Borobudur’ boven. Die gekke Indonesiërs toch, met hun lak aan regels. Na ongeveer een halfuur begint het hevig te regenen en start een local in zijn beste Engels een gesprek met ons. Het echte leven onderweg.

We horen de local helemaal uit en absorberen al zijn kennis. Af en toe valt er een onwennige stilte, maar algemeen blijft het gesprek goed lopen. Tot de ‘conducteur’ op een lege stellingplaats stopt en ons plots van de bus haalt en op een totaal andere bus duwt. Nog steeds geen toeristen te zien. De regen blijft stromen. We rijden naar een bestemming waarvan we hopen dat het Borobudur is.

Na een reis van meer dan drie uur komen we aan in Borobudur. Daar trekken we richting homestay. Een enorm joviale jongeman begroet ons. Hij geeft ons boeken en foto-albums. De twintiger heeft een vrouw en een zoon. Als kind woonde hij vlakbij de Borobudur tempel en hij er alleen zoete herinneringen aan. Hij volgde lokale en buitenlandse toeristen. Dat we ook ‘nee’ mogen zeggen als locals vragen om met ons op de foto te gaan, drukt hij ons op het hart. Dat Indonesiërs dat echt wel begrijpen. Oh, en dan nog een truth bom: deze twintiger blijkt bijna veertig jaar oud te zijn.

Na een lichte lunch trekken we nog even kort richting homestay. Daar bespreken we plannen voor Borobudur: we gaan op 14 december de zonsopkomst bewonderen. Maar omdat het mijn verjaardag is, is er een grote verrassing: ook vandaag trekken we al naar de tempel.

Op de tempel geniet ik van de aandacht die mij ten berde valt. Ik ga op tientallen selfies/foto’s met de lokale bevolking en word onthaald als een westerse heldin. Zodra sluitingstijd nadert, dunt het volk uit en genieten we van deze magische locatie.

Ik had me geen betere verjaardag kunnen inbeelden.

IMG_20171215_195909_402

Mediteren bij Borobudur

IMG_20171215_200014_755

Tempel – detail

IMG_20171213_182439_592

Populair op mijn verjaardag!

IMG_20171215_181700_968

Nog geen dertig en al een dikke vette ader op mijn voorhoofd, maar verder zeer elegant.

IMG_20171215_181938_922

Poseren voor een erg hautaine fotograaf. She’s doing it right.

IMG_20171215_181745_668

Uitzicht over de velden.

IMG_20171215_181833_380

Een verjaardagswonder.

Versie 2: De realiteit

13 december 2017, lang had ik er naar uit gekeken. Mijn eerste – en mogelijks enige – exotische verjaardag. ‘s Ochtends startte de dag met een speciaal verjaarsdagsontbij: macarons en een cake. Exact zoals een verjaardag hoort te starten: met Jonas die vergeten was dat ik jarig was en ik die hem onmiddellijk een immens schuldgevoel kon aanpraten. Dat deze macarons en cake het laatste voedsel zouden zijn dat ik in 48 uur zou kunnen proeven, wist ik nog niet.

20171213_091148.jpg

Kaarsen uitblazen als een baas.

De dag had één doel: Borobudur. Jonas koos voor de avontuurlijke route: het zéér lokale transport. Hij had mijn vijfenzeventig smeekbedes voor iets luxueuzer transport niet bewust verwerkt. Met een becak vertrokken we naar een busstation dat nauwelijks voor dize naam door kon. Het enige Indonesisch dat we machtig zijn, hielp ons verder: Borobudur. Na een klein uur vertwijfeld staren was het dan zo ver: we bleken écht aan een bushalte afgezet. De oude man bij de bushalte werd bijna gek en duwde ons met zijn laatste krachten op de piepkleine bus. Nergens was er ook meer een indicatie dat de bus naar Borobudur zou rijden.

Op de piepkleine bus waren we de enige toeristen. ‘Borobudur’, blijven we herhalen aan de ‘conducteur’. Die was weinig spraakzaam en bevestigde alleen maar. Bij aankomst in Jombor, een groot busstation in Yogyakarta, waarschuw ik Jonas. Onze bus negeerde de laan voor bussen richting Borobudur en stationeert zich op een perron voor een totaal andere eindbestemming. ‘Die gekke Indonesiërs toch, met hun lak aan regels‘, zegt Jonas. Na ongeveer een halfuurt begint het hevig te regenen en start een local in zijn beste Engels een gesprek met ons: ‘This is not the bus to Borobudur‘. Het echte leven onderweg.

We horen de local helemaal uit: deze bus blijkt naar een stad te rijden ten oosten van Borobudur. We moeten zo snel mogelijk van de bus af, maar dit mag niet eender waar. Hij suggereert een aantal overstapplaatsen. We proberen hem te overtuigen om met de ‘conducteur’ te spreken en het probleem uit te leggen. Hier wordt weinig gehoor aan gegeven. Tot de ‘conducteur’ op een lege stellingplaats stopt. We zien een perron met ‘Borobudur’ boven en horen de local uit. Geen goed idee, zegt-ie. Op deze plaats stoppen eigenlijk geen bussen meer die naar Borobudur gaan. De ‘conducteur’ haalt ons van de bus en duwt ons op een totaal andere bus. Nog steeds geen toeristen te zien. De regen blijft stromen. We rijden naar een bestemming waarvan we hopen dat het Borobudur is.

Na een reis van meer dan drie uur komen we tot onze eigen grote verbazing aan in Borobudur. Daar trekken we richting homestay. Een enorm joviale jongeman begroet ons. Hij geeft ons boeken en foto-albums. De twintiger heeft een vrouw en een zoon. Als kind woonde hij vlakbij de Borobudur tempel en hij er alleen zoete herinneringen aan. Hij volgde lokale en buitenlandse toeristen. Dat we ook ‘nee’ mogen zeggen als locals vragen om met ons op de foto te gaan, drukt hij ons op het hart. Dat Indonesiërs dat echt wel begrijpen. Oh, en dan nog een truth bom: deze twintiger blijkt bijna veertig jaar oud te zijn. De ironie van het leven: op mijn negenentwintigste verjaardag lijkt onze gastheer meer twintiger dan ikzelf. Ik lijk vooral op.

Na een lichte lunch – waarvan ik niets proef – trekken we nog even kort richting homestay. Daar bespreken we plannen voor Borobudur: we gaan op 14 december de zonsopkomst bewonderen. Misschien ben ik toch echt te ziek om nog iets te doen vandaag. Mijn lichaam is een klokvaste tempel: op 13 december ben ik altijd ziek. Exotische oorden of niet. De pijnstiller die ik bij het ontbijt nam verliest zijn werking. De urenlange busrit heeft meer slecht dan goed gedaan. En dan wordt mij mijn levensdoel afgenomen: eten. Door een complete verstopping van mijn neus smaak ik niets meer. Oké, ik kan plots lepels sambal naar binnen werken zonder te verpinken en ik kan eveneens zonder drama te verkopen etenswaren eten die ik niet lust. Echt veel plezier beleef ik er niet aan. Omdat ik echter niet wil slapen/rusten op mijn verjaardag zaag ik Jonas de oren van het hoofd en overtuig ik hem om mij naar Borobudur te nemen. Omdat het mijn verjaardag is.

Op de tempel geniet ik van de aandacht die voornamelijk Jonas ten berde valt. Ik ga in op honderden verzoeken tot selfies/foto’s met de lokale bevolking. Jonas wordt onthaald als een westerse held met zijn reuzengestalte. Een sneeuwbaleffect blijkt snel gecreëerd. Urenlang staan we selfies te nemen op Borobudur. Op een bepaald moment is het zo erg dat ik geen tijd krijg om mijn neus te snuiten. Tot overmaat van ramp is een neus snuiten erg not done in het openbaar in Indonesië. Ik probeer zo lang als mogelijk in te houden, maar in een groep van honderden scholieren doe ik het dan toch. Mijn neus snuiten. Het stopt hen echter niet om selfies te nemen. Zodra sluitingstijd nadert, dunt het volk uit en proberen we te genieten van deze magische locatie. Na vijf minuten worden we – net als de lokale toeristen – buitengekeerd omdat we geen duur sunset-ticket gekocht hebben.

Met bonkende hoofdpijn, een neus die het wereldrecord ‘verstopt zijn’ wilt breken en spierpijn doen we een exit through the giftshop. Deze blijkt een kilometer lang te zijn. En toch eerlijk? Ik had me geen betere verjaardag kunnen inbeelden.

IMG_20171215_182022_049

Wachten op een rustig moment om een foto te trekken.

IMG_20171215_195742_050

Rustig betekent in Azië iets anders dan in Europa.

IMG_20171215_195830_825

Groep nummer #654

IMG_20171215_200049_299

Poseren met Europeanen is een must-do.

IMG_20171215_200127_739

Pose in the right direction.

IMG_20171215_195706_545

Meer schoolgroepen, meer!

IMG_20171215_200208_295

Loading, net zoals hun gsms.

IMG_20171215_200247_763

Het normale plebs – incluis wij – wordt buitengekeerd.

Oh, en het ‘genieten van de magische locatie’ deden we dan maar uitgesteld – op 14 december lokale tijd. Maar nog steeds 13 december Belgische tijd. Loophole!

IMG_20171214_065522_272

Technisch gezien was het nog 13 december op het westelijk halfrond. It counts!

 

En toen strafte Gili Meno ons omdat we vertrokken uit het paradijs.

Gili Meno was fantastisch. We zaten vijf dagen op een semi-uitgestorven eiland zonder het lawaai van de duizenden scooters en geur van benzine. Correct, er reed een elektrische Hello Kitty scooter, maar dat tellen we even niet mee. We gingen opnieuw duiken, 6 keer. 6 keer lieten we ons weer verbazen wat voor een pracht er zich onder water bevindt.

Maar dan moesten we terug.

Theorie: Simpel. Je neemt de Public Ferry (koopje, slechts een kleine Euro per persoon!) en je staat in no time weer in Bangsal op Lombok.

Praktijk: Boten varen enkel als ze vol zitten (ongeveer 35 mensen). De eerste zou om 8 uur ‘s morgens vertrekken, dus die zouden we gewoon laten passeren. We belden onze taxi-chauffeur (we hadden het hem beloofd), die al meegaf dat hij al in Bangsal zat te wachten (Merçi beaucoup Belgium!). De volgende boot zou ergens rond het middaguur vertrekken. Aangekomen bij het ticket office op Gili Meno (11:10) konden we nog geen tickets kopen, de boot zou vertrekken rond 12:00 en dan konden we ons ticket kopen. Even nog snel iets eten dan maar. Na tergend traag gegeten te hebben (12.15), konden we dan eindelijk tickets kopen. We hadden ticket 1 en 2, dit kon nog even duren. Ondertussen (13.05) begonnen er al wel wat mensen toe te komen, vooral locals. De toeristen die we zagen passeren, namen allemaal de speedboat. Een beetje sneller, maar ook 6 keer zo duur.

En dan (13.20): Mayhem! Iemand riep dat de boot naar Gili Meno zou vertrekken. Mooi zo, dachten we.

Mooi niet dus. Van overal, van waar precies is mij nog altijd niet duidelijk, kwamen mensen toegestroomd. En onze boot, bleek de kleinste van de vier boten te zijn die al 2 uur klaarlag (nummer twee van links). Iedereen wilde tegelijk instappen, en wij lieten ons professioneel langs alle kanten voorsteken. Er zat minstens 50 man op de boot en we waren slecht geladen.

Goed, je hoort dan van die verhalen dat die public ferries zinken en dat er dan weer zoveel mensen verdrinken. Je denkt dan bij jezelf: wat kan ons dat nu overkomen, dat is toch allemaal overdreven? Neem dan eens de boot van Gili Meno naar Bangsal in de namiddag, totaal overladen, op een ruwe zee. Aanvankelijk is dat allemaal nog plezant, een boot die denkt dat ze de Marie-Louise is en vrolijk op en neer door het water gaat. Vervolgens moet je een manoeuvre maken omdat een passerende speedboat toch wel voorrang blijkt te hebben en worden de golven nog wat groter.

Het is op dat moment, wanneer de locals beginnen te gillen en de kapitein beginnen te verwensen (gokken we) dat hij een beetje voorzichtiger moet zijn, dat we denken: volgende keer de speedboat nemen. Water spat vrolijk op de mensen aan boord. De gillende locals gaan op zoek naar zwemvesten. Eén iemand vindt een zwemvest – altijd bemoedigend – en klampt er zich aan vast. Op dat moment begin je aan overlevingstechnieken te denken: Waar zit dat zakmes om dat zeil hier kapot te snijden? Langs waar kan ik het best ontsnappen? Ondertussen helt de boot steeds verder over bij elke volgende golf.

En dan plots, de haven. Er breekt nog net niet spontaan een applaus uit. Iedereen is in een mum van tijd de boot af. Wij laten wat begaan. Pattooo (ja, met Drie ‘O’s’) staat al op ons te wachten. Radja Nainggolan, Eden Hazard, Fellaini, Romelu Lukaku. Hij kende ze nog steeds allemaal. Nog nooit zo blij geweest op vaste grond onder onze voeten te hebben.

Volgende keer toch maar de speedboat?

10 redenen waarom Gili Meno het beste Indonesische eiland is

Indonesië bestaat uit meer dan 14.000 eilanden. Na een praktijkstudie van vier eilanden is het dan ook ruim tijd voor een conclusie: Gili Meno is het beste Indonesische eiland. En wel hierom:

1. George De Aanhankelijke

IMG_20171204_084510_368

George miauwt de hele buurt wakker en komt vervolgens op je schoot liggen. George weer van je schoot afkrijgen: onmogelijk

2. Minerva De Hongerige

IMG_20171205_205833_982

Minerva spoort het eiland af op zoek naar voedsel. Eens het doelwit in zicht wacht ze geduldig af. Minpunt: bij gebrek aan geduld durft Minerva op tafel springen. Pluspunt: Minerva steelt geen voedsel.

3. Jos De Apathische

IMG_20171205_205911_527

Jos slaapt de hele dag. Werp je stiekem voedsel op de grond dan kijkt hij van ver naar je en valt vervolgens terug in slaap.

4. Ben De Magere

IMG_20171205_205947_600

Ben is zodanig mager dat je besluit hem eten te geven. Ben eet alleen voedsel dat op zijn poot ligt; alles dat de grond geraakt heeft, is afval voor Ben.

5. Lieve De Schurker

IMG_20171205_210052_155

Lieve loopt graag voor je benen. In haar handtas zit een verborgen camera waarmee ze hoopt struikelende toeristen te filmen. Goed geprobeerd, Lieve.

6. Pieter De Dorstige en Marlène De Slokop

IMG_20171205_210156_864

Pieter en Marlène zitten graag bij de haven. Na enkele pogingen om te drinken uit een verhoogd voetbad, besluiten ze het te houden bij enkele makkelijkere voedselopties.

7. Victor De Slaperige

IMG_20171208_151656_598_1

Victor slaapt graag. In zijn slaap maakt hij graag stuiptrekkingen met zijn neus. Victor wordt niet graag opgepakt, want dan miauwt hij tot zijn mama komt. Mamaskindje.

8. Edwin De Gemanierde

IMG_20171208_151509_542_1

Edwin ligt graag bij mensen tijdens het middagmaal. Edwin zaagt niet voor eten. Hij wilt alleen een beetje knuffels.

9. Beatrice De Prachtige

IMG_20171208_154258_867_1

Beatrice doet graag dienst als straatmeubel. Zo maakt ze de straten van Gili Meno alweer een beetje prachtiger.

10. Minnie De Tijger

IMG_20171208_154343_738_1

Minnie is een echte hustler. In ruil voor een foto moet je haar verplicht minutenlang strelen.

* Om de katten van Gili Meno te beschermen zijn hun namen gewijzigd.

Voor de heidenen die niet zo erg into katten zijn, ook nog even tien andere redenen:

1. Gili Meno kent geen gemotoriseerd verkeer. Op het hele eiland rijden twee elektrische bromfietsen, waarvan eentje volledig Hello Kitty is. Ah lap, ik ging zwijgen over katten zeker?

IMG_20171209_154654_344

Meest gebruikte vervoersmiddel op Gili Meno: bootjes.

2. Gili Meno is het kleinste Gili-eiland en het minst ontwikkelde. Dit betekent ook het minst toeristische en het meest pure.

IMG_20171205_210018_232

Weg, palmbomen en één van de vele dagelijkse vuurtjes op Gili Meno.

3. Dit eiland heeft enkele prachtige duikplekken en staat bekend om zijn schildpadden. We werden niet teleurgesteld.

IMG_20171208_143946_711

Turtle Heaven doet z’n naam alle eer aan.

IMG_20171208_134231_285

Modelvaardigheden: 1-0 voor de schildpad.

IMG_20171208_134156_067

Vreemde slaaphoudingen.

4. Los van de schildpadden heeft Gili Meno – ondanks het bomb fishing van enkele jaren geleden – mooie stukken koraal en rijk zeeleven. Mooiste moment van de duik: een school catfish die ritmisch tesamen bewoog.

IMG_20171208_132800_051.jpg

Omdat onscherpe foto’s meer zeggen dan geen foto’s.

5. Geen geld of zin om te duiken? Snorkellen loont hier ook.

IMG_20171208_133402_560

Sculptuur van Jason deCaires Taylor, bedoeld om een nieuw koraalrif te maken.

IMG_20171208_133939_483

Veel koraal is er nog niet, maar de vissen zijn wel al aanwezig.

IMG_20171208_133154_846

Volledig zicht op het beeldwerk.

6. ‘s Avonds kan je hier in alle rust genieten van prachtige stranden en zonsondergang; zonder massatoerisme.

IMG_20171208_190458_301_1

Sunset in ons eigen privé-restaurant.

7. Het hele eiland kent een 500-tal inwoners en geen criminaliteit: een heel erg relaxte sfeer is het eindresultaat.

IMG_20171204_160401_227.jpg

De enige criminele activiteit op Gili Meno? Hipsterfoto’s trekken.

8. Door het kleine formaat kan je het hele eiland afwandelen op ongeveer 1 uur.

IMG_20171209_154606_412.jpg

Een uurlang wandelen met alleen dit soort uitzichten.

9. De plaatselijke inwoners zijn supervriendelijk. En niet alleen omdat ze het Belgisch elftal vanbuiten geblokt hebben.

IMG_20171205_210309_878.jpg

‘s Avonds mijmeren na het vissen.

10. Het ligt slechts op 143 meter van België. Ideale weekend-uitstap dus.

IMG_20171204_160317_174

Dichtbij (t)huis.